Przepusty kablowe w ścianach EI-120 – rozwiązania systemowe
TL;DR
Zabezpieczenie przejść instalacyjnych w klasie EI-120 wymaga precyzyjnych rozwiązań systemowych.
- Definicja klasy EI-120 wymaga zachowania szczelności i izolacyjności przez dwie godziny
- Systemy miękkie bazują na wełnie mineralnej i farbach typu Flame Cabel
- Piany i pasty służą do uszczelniania pojedynczych przejść oraz dylatacji
- Certyfikowane rozwiązania są niezbędne do zachowania gwarancji producenta
Wymogi i definicja przepustów kablowych w klasie EI-120
Uszczelnienie przejścia instalacyjnego (przepust systemowy) to rozwiązanie techniczne, które przywraca wymagane parametry odporności ogniowej przegrody w miejscu przejścia instalacji, w zakresie potwierdzonym badaniami i klasyfikacją.
Przepust systemowy to element konstrukcyjny zapewniający ciągłość odporności ogniowej przegrody przez 120 minut. Przejście instalacji elektrycznej przez ścianę lub strop nie może osłabiać struktury oddzielenia pożarowego. Ogień oraz dym muszą zostać zatrzymane w strefie objętej pożarem, chroniąc sąsiednie pomieszczenia przed rozprzestrzenianiem się zagrożenia.
Symbol EI-120 precyzyjnie określa parametry techniczne wymagane od zastosowanego zabezpieczenia. Litera E odnosi się do szczelności ogniowej, natomiast I definiuje izolacyjność termiczną w czasie dwóch godzin. Każdy element przepustu musi posiadać odpowiednie dopuszczenia do stosowania w budownictwie.
Szczelność ogniowa (E) i izolacyjność ogniowa (I) w kontekście tras kablowych
Rozróżnienie parametrów technicznych pozwala na właściwy dobór materiałów ochronnych do specyfiki instalacji. Zrozumienie tych pojęć jest kluczowe dla projektantów oraz wykonawców systemów biernej ochrony przeciwpożarowej.
Zabezpieczenie ma zatrzymać płomienie i gorące gazy oraz ograniczyć wzrost temperatury po stronie nieogrzewanej przez wymagany czas, a wymagania dotyczące dymoszczelności opisują osobne klasy i dobiera się je wtedy, gdy projekt ich wymaga.
- Szczelność ogniowa E jako fizyczna bariera zapobiegająca przedostawaniu się płomieni i gorących gazów
- Izolacyjność ogniowa I jako zdolność do ograniczenia wzrostu temperatury powierzchni chronionej
- Kryterium szczelności decydujące o utrzymaniu właściwości mechanicznych podczas pożaru
Znajomość tych definicji ułatwia poprawną interpretację dokumentacji projektowej.
Rodzaje systemowych zabezpieczeń ogniochronnych dla kabli elektrycznych
Rynek oferuje różnorodne technologie uszczelnień, w tym rozwiązania powłokowe, masy oraz systemy kołnierzowe. Produkty takie jak farby pęczniejące Flame Cabel czy masy Promastop tworzą fundament nowoczesnej biernej ochrony ppoż. Wybór konkretnej metody zależy od specyfiki technicznej danego obiektu oraz rodzaju przegrody.
Zabezpieczanie pojedynczych przewodów różni się technologicznie od ochrony dużych wiązek lub koryt kablowych. Wielkość otworu oraz rodzaj przeprowadzanej instalacji determinują ostateczny dobór materiałów uszczelniających. Kluczem do skuteczności jest zastosowanie kompletnego systemu jednego producenta.
Systemy miękkie: płyty z wełny mineralnej i powłoki ablacyjne
Konstrukcja przepustów w ścianach i stropach często opiera się na sprawdzonych rozwiązaniach płytowych. Metoda ta łączy właściwości izolacyjne wełny z chemicznym działaniem powłok ogniochronnych.
- Zastosowanie płyt z wełny mineralnej o wysokiej gęstości, np. Promastop-CC CB
- Rola farb ogniochronnych typu Flame Cabel Farba w tworzeniu powłoki uszczelniającej
- Konieczność malowania kabli na określonej długości dla zachowania ciągłości izolacji
- Elastyczność rozwiązania pozwalająca na pracę konstrukcji bez rozszczelnienia
Piany ogniochronne i kity uszczelniające do pojedynczych przewodów
Porada: przy uszczelnianiu małych otworów i pojedynczych kabli warto sięgnąć po certyfikowane piany takie jak Promafoam-C lub pasty typu Flame Cabel Pasta A.
Produkty te sprawdzają się w trudno dostępnych miejscach oraz szczelinach dylatacyjnych, gdzie montaż wełny jest niemożliwy. Masy dostępne w kartuszach umożliwiają precyzyjną aplikację materiału, eliminując zbędne straty. Precyzyjne dozowanie wpływa na ekonomię wykonania zabezpieczenia.
Kołnierze i opaski ogniochronne do rur i wiązek kablowych
Miejsca przejść rur palnych oraz wiązek kablowych wymagają zastosowania specjalistycznych kołnierzy i opasek. Rozwiązania takie jak CarboCollar CC czy opaski Promastop-W aktywnie reagują na wzrost temperatury. Mechanizm ten polega na zaciśnięciu otworu, co skutecznie odcina drogę rozprzestrzeniania się ognia.
Materiały pęczniejące umieszczone wewnątrz kołnierzy, na przykład wkłady w CarboCollar CCS, zwiększają swoją objętość pod wpływem ciepła. Ekspansja ta szczelnie wypełnia przestrzeń powstałą po wypalonej izolacji lub stopionej rurze z tworzywa sztucznego. Kołnierze są niezbędne przy przejściach instalacji palnych przez przegrody oddzielenia pożarowego.
Dobór rozwiązania systemowego do specyfiki przegrody i instalacji
Wybór odpowiedniej technologii zabezpieczenia zależy od kilku kluczowych parametrów technicznych budynku. Analiza tych czynników pozwala na optymalizację kosztów oraz zapewnienie pełnego bezpieczeństwa.
- Rodzaj przegrody budowlanej rozróżniający ściany lekkie GK i stropy betonowe
- Typ instalacji determinujący użycie farb Flame Cabel lub kołnierzy CarboCollar
- Wielkość otworu wpływająca na wybór między wełną a pianą Promafoam
- Wymagana klasa odporności ogniowej zgodna z aprobatą techniczną produktu
Przepusty kombinowane – łączenie kabli z rurami w jednym otworze
Sytuacje, w których przez jeden otwór przechodzą kable elektryczne oraz rury palne i niepalne, określane są mianem mixed penetration. Scenariusze te wymagają stosowania systemów przebadanych pod kątem łączenia różnych technologii, np. płyt z wełny pokrytych masą Promastop z opaskami na rurach.
Poprawne uszczelnianie przestrzeni między różnymi typami instalacji jest krytyczne dla zachowania szczelności ogniowej. Masy uszczelniające, takie jak Promaseal-A, służą do precyzyjnego wypełniania drobnych szczelin w przepustach mieszanych. Każdy element przepustu kombinowanego musi pochodzić z kompatybilnego systemu.
Wymogi formalne i dokumentacja powykonawcza przepustów ppoż
Zakończenie prac montażowych wiąże się z konkretnymi obowiązkami formalnymi leżącymi po stronie wykonawcy. Dopełnienie tych procedur jest niezbędne przy czynnościach odbiorowych i kontrolnych, ponieważ przepusty oraz ich wykonanie trzeba potwierdzić dokumentami i zgodnością z projektem.
- Oznakowanie przepustu metryczką z datą wykonania i typem systemu Flame Cabel
- Sporządzenie dokumentacji powykonawczej z naniesieniem lokalizacji przejść na rzuty
- Protokół odbioru potwierdzający zgodność wykonania z Oceną Techniczną
Szczególnie ważny jest protokół potwierdzający zgodność wykonania z dokumentacją systemu, na przykład z ETA albo KOT, z klasyfikacją ogniową i instrukcją montażu, wraz z lokalizacją przepustów w dokumentacji powykonawczej. Brak kompletnej dokumentacji może skutkować zakwestionowaniem poprawności zabezpieczeń.
Dlaczego nie należy mieszać chemii różnych producentów?
Ważne: łączenie produktów różnych marek, np. farby Flame Cabel z masą innego producenta, prowadzi do utraty gwarancji i unieważnienia certyfikatu ppoż.
Mieszanie produktów różnych producentów powoduje, że powstaje konfiguracja nieobjęta badaniami i klasyfikacją, a wtedy nie da się potwierdzić wymaganej klasy EI ani oprzeć się na deklaracji właściwości użytkowych systemu. Brak kompatybilności chemicznej może znacząco osłabić działanie materiałów pęczniejących w warunkach pożaru.
Reakcje zachodzące między różnymi substancjami są nieprzewidywalne i nie zostały przebadane w warunkach laboratoryjnych. Rozwiązanie systemowe oznacza bezwzględne użycie kompletu produktów przewidzianych w aprobacie technicznej.